Er is grote animo voor het ontwerpen van de speciale herdenkingsmunt met het Planetarium erop. Maar liefst 68 kunstenaars hebben zich aangemeld.
Het aantal aanmeldingen is in jaren niet zo hoog geweest, zo laat het ministerie van Financiën weten. Twee keer per jaar geeft het ministerie opdracht voor een herdenkingsmunt en dit jaar heeft het Planetarium de eer. Er zijn nu acht kunstenaars geselecteerd die met een ontwerp mogen komen. Startschot voor hen was een introductie in de eurofabriek in Houten: bij Royal Dutch Mint. Hier worden onze euro’s geslagen, maar ook andere munten voor maar liefst 70 verschillende landen. En dus ook de herdenkingsmunten.
“Ik had heel erg zin in deze dag! Om al die nerdy details te horen over hoe je nou die munt maakt”, vertelt één van de acht kunstenaars, Bert Scholten.
“Het is zo klein en het komt zo precies. Hoe kunnen lijnen zijn, hoe werkt het met de hoogtes en de dieptes.”
“Ik ben heel wat wijzer geworden over wat wel en niet kan.”
Scholten woont in Amsterdam, maar komt uit Assen en richt zich nog vaak op het noorden met zijn werk. Zo had hij in 2023 een tentoonstelling over koekplanken in het Fries Museum.
Herdenkingsmunten
Elk jaar worden er door het ministerie van Financiën twee speciale herdenkingsmunten uitgegeven. Dit jaar is dat dus die van het Planetarium. De andere verbeeldt het jubileum van 25 jaar homohuwelijk. Andere herdenkingsmunten gingen bijvoorbeeld over 750 jaar Amsterdam, 100 jaar TT Assen, Leeuwarden culturele hoofdstad en de Nederlandse waterlinies. Het zijn wettige betaalmiddelen, maar ze worden vaak aangeschaft door verzamelaars. Ze worden in verschillende kwaliteiten gemaakt. De hoogste is de zilveren 5 euro en de gouden 10 euro. “Herdenkingsmunten worden uitgegeven om belangrijke dingen verbonden aan de Nederlandse cultuur onder een breed publiek bekend te maken”, zo vertelt Bert van Ravenswaaij. Hij is directeur van Royal Dutch Mint.
Hij legt uit dat er twee doelgroepen zijn voor de herdenkingsmunten. “Dat zijn de muntenverzamelaars die iets willen kopen wat een beperkte oplage heeft. Misschien verbaast het, maar het zijn ook vaak jonge mensen.” “Maar de munt gaat ook ergens over. De munt over het 750-jarig jubileum van Amsterdam was heel snel uitverkocht, omdat veel Amsterdammers hem wilden hebben.”
Directeur van het Planetarium Adrie Warmenhoven reisde ook af naar Houten om de kunstenaars over het Planetarium te vertellen. Al drukte hij ze op het hart om vooral binnenkort ook te komen. Kunstenaar Bert Scholten is zeker van plan om dat te doen.
Praktische en academische bij elkaar
“Wat mij erg intrigeert aan Eise Eisinga is hoe hij daar geleefd moet hebben.” “En zijn historie als wolkammer ernaast. Eigenlijk komt dat hele academische en praktische bij elkaar.”
Planning
De acht kunstenaars gaan nu aan de slag met hun ontwerp. In juli wordt één ontwerp gekozen dat op de munt komt.
Het ministerie van Financiën en de koning moeten het daarna nog goedkeuren. Op 29 oktober zal de eerste slag zijn in Franeker en weten we hoe de herdenkingsmunt eruit ziet. Het Planetarium heeft niets te zeggen over welk ontwerp het wordt, want dat gebeurt door een onafhankelijke commissie.
Adrie Warmenhoven vindt dat wel wat spannend. “Maar het Planetarium heeft wel een helder beeld. Vorig jaar is er een munt uitgebracht over de Nederlandse waterlinies, ja hoe moet je dat pakken?”, zegt de directeur van het Planetarium. Hij verwacht dat het ontwerp voor het Planetarium wel makkelijker zal zijn. “Je hebt de ronde planeten en de banen van de planeten. Ik denk dat je daar wel wat mee kunt op de munt. Voor de rest is het afwachten. Ik ben heel benieuwd!”
Artikel geplaatst: 16-03-2026
Geschreven door: Wendy Kennedy
Foto’s: Wendy Kennedy
Bron: Omrop Fryslân
